„Piekielnicy” Żuławskiego

A oto tekst autorki ukrywającej się pod  pseudonimem JagBuk. Fotografia także jej.

Piekielnicy

Przy okazji refleksji na temat odchodzenia wielkich ludzi pióra przejrzałam dokładnie ulubioną książkową półkę z literaturą rodzimą i okazało się, że w moich zbiorach brakuje kilku powieści Żuławskiego. W księgarniach- niedostępne, zasiedlają jedynie wirtualne książko-składy Allegro, których sprzedający pragną się pozbyć, wyczekując aż klikniemy: ‚kup teraz’.

Pierwszy tom wydobyty z pocztowej skrzynki to Piekielnicy.
Trzy głęboko filozoficzne teksty napisane między rokiem 1970, a 1974 z historiami: Sinobrodego, Casanovy i Diabła. We wstępie autor tłumaczy, iż Sinobrody odbija jego francuskie wędrówki, Casanova – amerykańsko- europejskie, a Diabeł – polskie.
Sinobrodego przeczytałam dwa razy. Drżącym sercem. Proza Żuławskiego zawsze trafia w sedno, ale tym razem otworzyła przede mną karty historii, których nie znałam i nie spodziewałam się poznać.

Bo kim ów Sinobrody był? Nieszczęśliwym, uszkodzonym przez niesprzyjające okoliczności człowiekiem czy ucieleśnieniem zła i bezduszną bestią hodowaną na tego, który śmierć zadaje?
Gilles De Rais to pierwowzór tytułowego bohatera. Francuski arystokrata. Żołnierz. Bohater narodowy. Skazany za torturowanie, gwałty i zamordowanie 30 dzieci, choć liczba ofiar mogła sięgnąć 200. Zestawiony tu u boku młodziutkiej Joanny D’Arc- patronki Francji-z którą przecina mu się XV-wieczny życiorys nad Loarą.

Dlaczego warto?
1. Żuławski używa języka daleko wykraczającego poza podpowiedzi Google.I nie chodzi o epatowanie wyrażeniami z Kopalińskiego lecz rzeczywistą głębię słów. Przemyślanych. Ułożonych w pięknych rzędach.
2. Drąży krecie jamy dla wielkich życiorysów, z chirurgiczną precyzją, z dokładnością szukającego skamieliny archeologa łączy fakty i wyciąga wnioski.
3. Potrafi odkrywać paralele, wspólne wątki w światach odległych od siebie o setki lat.
4. Przechadza się po faktach historycznych, rozległych terytoriach literatury i meandrach filozofii z taką gracją i swobodą, że zawstydza, motywując do poszukiwań własnych, by wiedza w tak ogromnym wymiarze stała się również naszym udziałem.

JagBuk

 

Piekielnicy

Andrzej Żuławski

Wydawnictwo: BGW